arthik abhiyan
ad banner

तिहारमा ६० करोडको झिलिमिली बत्ती

Oct 25, 2019 
अभियान परिशिष्ट (सप्लिमेन्ट)
Image Not Found
author avatar युवराज बस्नेत

यसपालिको तिहारमा ६० करोड रुपैयाँबराबरको भिलिमिली बत्ती नेपाल भित्रने भएको छ । तिहार र छठलार्ई लक्षित गर्दै व्यवसायीले उक्त परिमाणको यस्ता बत्ती आयात गर्ने भएका हुन् । हाल यी बत्ती धमाधम आयात भइरहेको छ भने केही आउने क्रममा छ ।

नेपाल विद्युतीय व्यवसायी महासंघका उपाध्यक्ष रेशमप्रसाद देवकोटाले यो वर्षको तिहारमा ६० करोड मूल्य बराबरको झिलिमिली बत्ती नेपाल भित्रने बताए । गतवर्ष ७० करोड हाराहारीमा बत्तीको कारोबार भएको थियो । तिहार सकिने बित्तिकै छठ पर्व शुरू हुने भएकाले सो समयसम्मका लागि धान्नेगरी बत्ती आयात गरिने उनको भनाइ छ । 

काठमाडौं उपत्यका तथा उपत्यका बाहिरका शहरमा यस्ता बत्तीको माग अत्यधिक हुन थालेको महासंघको भनाइ छ । पछिल्लो समय सिजनको व्यापार भएकाले तिहारका लागि भित्रिएका सामान फुटपाथमै पनि व्यापारीले विक्री गर्ने गरेका छन् । देशमा लोडशेडिङ भएका बेलाको तुलनामा अहिले यस्ता बत्ती प्रयोग गर्नेहरूको संख्या बढेको व्यापारीहरू बताउँछन् ।

चीनबाट धेरै आयात
नेपालमा तिहारका लागि विशेषगरी चीन र भारतबाट यस्ता बत्ती आयात हुने गरेको छ । यसमध्ये ९० प्रतिशत चीनबाट आयात हुने महासंघका उपाध्यक्ष देवकोटाले जानकारी दिए । भारतबाट १० प्रतिशत बत्ती भित्रने गरेको छ । यो समयमा साधारण बल्बको विक्री पनि दुई गुणा बढ्ने गरेको व्यवसायी बताउँछन् । बजारमा झिलिमिली बत्तीहरू फरक–फरक मूल्यमा उपलब्ध छन् । न्युनतम प्रतिगोटा डेढ सयदेखि २० हजार रुपैयाँसम्म पर्ने बत्तीहरू तिहारका लागि आयात हुन्छन् । विभिन्न रङमा बल्ने–निभ्ने यस्ता बत्ती उपभोक्ताले घर, बगैंचा, कार्यालय, बिजनेश मल लगायतको सजावटका लागि अत्यधिक प्रयोग गर्छन् । 

त्यसैगरी देवी–देवताका फोटामा जोडिएको बत्तीको विक्री पनि यो समयमा हुने गरेको व्यापारीहरू बताउँछन् । यस्ता सामग्री धेरै बिग्रिने र तिहारमा विक्री नभएमा थन्किएर बस्ने हुँदा व्यवसायीले नाफा बढी राखेर विक्री गर्छन् । सीमा क्षेत्रमा कतिपयले भन्सार छलेर नै यस्ता बत्ती भिœयाउने गरेका छन् । नेपालमा करीब ४ हजार व्यवसायीले यस्ता सामग्री विक्री गर्ने गरेको महासंघका उपाध्यक्ष देवकोटाले बताए ।

दशैं सकिएको हप्ता दिनपछि नै तिहारको माहोलले शहर बजार छोपिसक्छ । व्यापारिक हिसाबले पनि तिहार महत्वपूर्ण छ । गाउँगाउँमा फुलेका फूल–माला तथा तिहारका सामग्री विक्री गर्न काठमाडौंका चोक तथा सडकमा व्यापारीहरू बसेका भेटिन्छन् । व्यावसायिक प्रतिष्ठानहरूमा दशैंमा टाँगिएका माला बत्ती तिहारसम्मै बलिरहन्छन् । तिहार आउनु हप्ता दिन अघिदेखि नै घरघरमा झिलीमिली बत्ती राख्न थालिन्छ । 

काठमाडौंका असन, महाबौद्धका साथै देशभरका शहरहरूमा तिहारका सामान किनमेल गर्ने मानिसको भीड लाग्न थालिसकेको छ । अघिपछिको भन्दा तिहारमा बढी व्यापार हुने भएकाले यतिबेला व्यापारीहरूलाई भ्याइनभ्याई छ । व्यवसायीका अनुसार तिहारमा एलईडी बल्ब, झिलिमिली बत्ती अन्य समयको भन्दा ८० प्रतिशत बढी विक्री हुने गर्दछ । तिहारको मौका छोपेर व्यवसायीले पनि नयाँ नयाँ ब्रान्डका सामान नेपाल भिœयाउने गरेका छन् ।

तिहारमा परम्परागत दियोका साथै विभिन्न रङ र ढाँचाका मैनबत्तीले घर आँगन सजाउने परम्परा भए पनि पछिल्लो समय आधुनिक बत्तीहरूको प्रयोग बढ्न थालेको छ । अहिले तिहारमा परम्परागत दियो, मैनबत्तीभन्दा पनि आधुनिक विद्युतीय बत्तीहरूको प्रयोग र माग उच्च हुन थालेको छ । 

रङको व्यापार पनि बढ्दो
फागु पूर्णिमापछि धूलो रङ बढी विक्री हुने समय पनि तिहार नै हो । पहिले पहिले भाइटीकाका लागि थोरै थोरै विभिन्न (सप्तरंगी) रङ किनिन्थ्यो । तर पछिल्लो दशकयता रंगोली (मण्डला) बनाउने प्रचलन बढेकाले धूलो रङको विक्री पनि बढेको छ । यसैलाई लक्षित गरी चोक र बाटाहरूमा रङ बेच्ने क्रम चलिसकेको छ । 
चाडपर्वलाई लाक्षित गर्दै नेपाली समाजमा घर रंग्याउने चलन छ ।

त्यसमा पनि तिहारमा घरआँगन सफा गरेर रंग्याउनाले लक्ष्मी प्रसन्न भई वास गर्न आउँछिन् र सुख सम्पत्ति मिल्छ भन्ने धार्मिक विश्वास छ । गाउँ घरमा माटोका घर हुने हुँदा यो समयमा कमेरो तथा गेरु र शहरी क्षेत्रका पक्की घरहरू बजारिया रङले रंग्याउने चलन थियो । पछिल्लो समय अर्थात् भूकम्पले घर भत्किएपछि ग्रामीण भेगमा पनि पक्की घर बन्ने क्रम बढेकाले तिहारमा गाउँघरमा पनि बजारिया रङकै प्रयोग बढेको छ । 

नेपाल पेन्ट डिलर्स एशोसिएशनका अध्यक्ष रामचन्द्र खत्री पहिले पहिले अन्य समयको तुलनामा तिहारका बेला ४० प्रतिशत बढी रङको व्यापार हुने गरेको बताउँछन् । तर पक्की घरको विकाससँगै घर रंग्याउन तिहार नै कुर्ने चलनमा कमी आएको उनको भनाइ छ । यसले गर्दा पहिलेको तुलनामा पछिल्ला वर्षहरूका तिहारमा पनि अन्य दिनको सरह नै व्यापार हुने गरेको उनको दाबी छ । 

भूकम्पपछि गाउँ गाउँमा घर बनिरहेकाले पछिल्ला ४/५ वर्षमा पेन्ट कारोबार अत्याधिक भएको छ । खत्रीका अनुसार हाल वार्षिक २५ देखि ३० प्रतिशत पेन्ट व्यवसाय बढ्दै गएको छ । नेपालमा स्वदेशी र विदेशी गरी ५० ओटा पेन्ट कम्पनी सञ्चालनमा छन् । २०७२ सालदेखि पेन्ट कारोबारमा सकारात्मक प्रभाव देखिएको छ । एशोसिएशनका अनुसार गत आर्थिक वर्षमा २ हजार करोडको रङ कारोबार भएको थियो । 
 

प्रतिक्रिया [0]
प्रतिक्रिया दिनुहोस्